Suda və quruda yaşayan balıq
Həm suda, həm də quruda yaşa bilən onurğalı heyvanlara amfibiya deyilir. Amfibiyalara nümunə kimi xərçəng, suiti, qurbağa, begemot və s. canlıları göstərmək olar.
Haqqında danışacağımız canlı isə amfibiya sinfinə aid deyil. O, bir balıq sinfinin nümayəndəsidir. Palçıq zıpzıpları (mudskipper-Periophthalmus gracilis) öz növünün sudan kənarda yaşaya bilən ilk və tək nümunəsidir. Qobi (Gobi family) fəsiləsindən gəlir, parçalanmış 10 müxtəlif cinsin, 35 növü var. Ancaq onlar, sudan kənarda yaşayan yeganə növ deyil.
Nəsli tükənməkdə olsa da, günümüzdə hələ də sudan kənarda yaşaya bilən, 6 ayrı ağciyərli balıq növü var: Alticus cinsi olan qaya zıpzıpları, Clinocottus analis növü olan əqrəb balığı, Avropa ilanbalığı (Anguilla anguilla), Amerika ilanbalığı (Anguilla rostrata), ilan başlı balıq olaraq bilinən və 40 ayrı növü olan Channidae nəslinin nümayəndələri, nəfəs ala bilən, pişik balığı olaraq bilinən və 116 növü əhatə edən Clariidae nəslinin nümayəndələri, Labirint balığı kimi tanınan Anabantoidei alt qrupunun növləri.
Bu balıqların hər biri suda yaşasalar da, bəzi zamanlar quruya çıxırlar. Məsələn palçıq zıpzıpları 3,5 gün quruda yaşaya bildiyi halda, qaya zıpzıpları 20 dəqiqəyə qədər quruda yaşayır. Toxmaqbaşlılar adlanan bu balıqlar qəlsəmələrindən ayaq kimi istifadə edərək yeriyir, ağaclara və qayalara çıxır, dərisindən oksigen alır, qazdığı tuneldə ağzına dolan palçığı torpaq səthinə çıxdıqda tüpürür, quruda nəsil artırır və döyüşürlər. Mudskipperlər Atlantik və Sakit okeanlarında, Hindistan və Avstraliyada, Samoa və Tonga adalarında yaşayır.
29.10.2018