Beyinsiz və ürəksiz yaşayan canlılar
Ürək və beyin canlıların aparıcı orqanlarıdır. Onlarsız həyatı düşünmək çətindir. Ancaq inanmaq çətin olsa da, beyinsiz və ürəksiz yaşayan canlılar da var. Yer kürəsində 650 milyon ildir sağ qala bilən, meduzalar ürəksiz, beyinsiz və qansız canlıdır. Buna bənzər digər canlılara dəniz ulduzu, dəniz xiyarı, dəniz zanbağı, dəniz kirpisi, Dəniz anemonu və ya aktiniya, dəniz süngəri, mərcan, portuqal əsgər adlanan (Portuguese Man-O-War və ya physalia physalis) dəniz canlısı da daxildir. Bu canlılarda neyronlar adlanan bir çox sinir hüceyrələri böyük qrup əmələ gətirir. Bu qruplar birlikdə fəaliyyət göstərərək heyvanın bədən funksiyalarını idarə edirlər.
Bəs nəyə görə bu heyvanlar beyni olmadan yaşaya bilir?
Əgər diqqətlə baxsanız onların yemək və təhlükəni hiss etmək üçün ibtidai bioloji quruluşu olduğunu görəcəksiz. Meduzaların və dəniz anemonlarının sinir sistemləri vardır ancaq dəniz ulduzlarında əksinə, onlar qollarındakı hissiyyat qəbul ediciləri vasitəsilə toxuna, görə və qoxu hiss edə bilirlər.
Dəniz süngərlərinə gəldikdə isə onların beyni sinir və həzm sistemləri yoxdur. Onlar sadəcə cilia adlanan barmağa bənzər strukturları vasitəsilə suyu süzərək qidaları tuturlar. Alimlər sübut etmişlər ki, süngərlər asqıra bilirlər. Onlar suyu süzərkən, yad hissəcik qəbul edərsə asqıraraq onu kenarlaşdıra bilirlər.
04.10.2018